İskan İçin Enerji Kimlik Belgesi

İskan için enerji kimlik belgesi, diğer adıyla yapı kullanım izin belgesi alınırken belediyeye sunulması gereken önemli evraklardan biridir. Binanın enerji performansını gösteren bu belge; yapının ısıtma, soğutma, sıcak su, havalandırma ve aydınlatma sistemleri dikkate alınarak hazırlanır.

Enerji Kimlik Belgesi uygulaması 01.01.2011 tarihinden itibaren Türkiye genelinde yürürlüğe girmiştir. Bu tarihten sonra yapı ruhsatı alınmış ancak henüz iskan işlemleri tamamlanmamış binalar için yeni bina enerji kimlik belgesi düzenlenmesi gerekir.

Yeni binalara ait Enerji Kimlik Belgesinin onaylanabilmesi için binanın enerji performans sınıfının ve sera gazı emisyon sınıfının gerekli asgari koşulları sağlaması gerekir. Yeni bina Enerji Kimlik Belgelerinde enerji sınıfı A, B veya C olabilir. Asgari olarak C sınıfının sağlanması gerekmektedir.

İskan İçin Enerji Kimlik Belgesi Neden Gereklidir?

İskan, inşaatı tamamlanan bir binanın onaylı projelerine, yapı ruhsatına ve ilgili mevzuata uygun olarak yapıldığını gösteren yapı kullanım izin belgesidir. İskan başvurusu sırasında binanın enerji performansının da uygun olduğunun belgelenmesi gerekir.

Bu nedenle 01.01.2011 tarihinden sonra ruhsat alınmış yapılarda, iskan başvurusu yapılmadan önce yeni bina Enerji Kimlik Belgesi hazırlanır. Belgeyle birlikte binanın enerji sınıfı, sera gazı emisyon sınıfı ve yıllık enerji tüketim değerleri resmi olarak belirlenmiş olur.

İskan için alınan Enerji Kimlik Belgesi, tamamlanmış binanın mevcut uygulama ve projelere göre hesaplanan nihai enerji performansını gösterir. Ruhsat öncesinde hazırlanan EKB Ön Hesap Sonuç Formu ise henüz yapımı tamamlanmamış binanın projeler üzerinden değerlendirilmesini sağlar.

Yapı Ruhsatı İçin EKB Ön Hesap Sonuç Formu

Yapı ruhsatı alınmadan önce hazırlanan enerji performans belgesine EKB Ön Hesap Sonuç Formu adı verilir. Yeni yapılan bir bina için enerji performansı genel olarak iki ayrı aşamada değerlendirilir:

• Yapı ruhsatı öncesinde EKB Ön Hesap Sonuç Formu hazırlanır.
• İnşaat tamamlandıktan sonra iskan öncesinde yeni bina Enerji Kimlik Belgesi düzenlenir.

EKB Ön Hesap Sonuç Formu, yapımı planlanan binanın projeleri üzerinden hazırlanır. Bu aşamada bina henüz tamamlanmadığı ve mevcut bir yapı bulunmadığı için belge, tamamlanmış bir binaya ait nihai Enerji Kimlik Belgesi niteliğinde değildir.

Bu nedenle EKB Ön Hesap Sonuç Formu, e-Devlet üzerinden sorgulanabilen nihai Enerji Kimlik Belgesi ile aynı belge değildir. Formun temel amacı, yapı ruhsatı alınmadan önce hazırlanan projelerin gerekli enerji performansı şartlarını sağlayıp sağlamadığını kontrol etmektir.

EKB Ön Hesap Sonuç Formunda Hangi Projeler İncelenir?

EKB Ön Hesap Sonuç Formu hazırlanırken binaya ait farklı disiplinlerdeki projeler birlikte değerlendirilir. İncelenen başlıca proje ve belgeler şunlardır:

• Mimari proje,
• Statik proje,
• Elektrik projesi,
• Mekanik tesisat projesi,
• Isıtma tesisatı projesi,
• Soğutma sistemi projesi,
• Havalandırma projesi,
• Sıcak su sistemi,
• Aydınlatma sistemi,
• Isı yalıtım raporu.

Bu projelerde belirtilen yapı elemanları, yalıtım malzemeleri, sistem verimlilikleri ve teknik özellikler kullanılarak binanın enerji sınıfı hesaplanır. Hesaplama sonucunda binanın gerekli enerji sınıfını ve sera gazı emisyon sınıfını sağlayıp sağlamadığı kontrol edilir.

EKB Ön Hesap Sonuç Formu, yetkili bir EKB uzmanı tarafından hazırlanır. Ancak her Enerji Kimlik Belgesi uzmanı EKB Ön Hesap Sonuç Formu düzenleyemez. Hizmeti sunacak uzmanın ve firmanın ilgili yetki kriterlerini sağlaması gerekir.

EKB Ön Hesap Sonuç Formu Zorunluluğu

EKB Ön Hesap Sonuç Formu uygulaması, yapı ruhsatı aşamasında binanın enerji performansının önceden değerlendirilmesini sağlar. 5627 sayılı Enerji Verimliliği Kanunu kapsamında, 01.01.2011 tarihinden sonra yapılan binaların Enerji Kimlik Belgesi alması gerekir.

Yeni binaların enerji sınıfı ve sera gazı emisyon sınıfı en az C olacak şekilde projelendirilmesi önemlidir. Bu nedenle binanın enerji performansının yalnızca inşaat tamamlandıktan sonra değil, proje ve ruhsat aşamasında da kontrol edilmesi gerekir.

Geçmiş uygulamalarda binalar, TS 825 standardında belirtilen iklim bölgelerine ve ısı yalıtım şartlarına uygun olarak projelendirilmekteydi. Ancak yalnızca yalıtım malzemesinin ve kalınlığının TS 825 şartlarını sağlaması, binanın Enerji Kimlik Belgesinde gerekli enerji sınıfına ulaşacağını her zaman garanti etmeyebilir.

Çünkü Enerji Kimlik Belgesi hesaplamasında yalnızca ısı yalıtımı dikkate alınmaz. Binanın ısıtma, soğutma, havalandırma, sıcak su ve aydınlatma sistemlerinin tamamı enerji performansı üzerinde etkilidir.

Bu nedenle enerji ve sera gazı sınıfının yapı ruhsatından önce hesaplanması, projedeki olası eksikliklerin inşaat başlamadan belirlenmesine yardımcı olur. Gerekli koşullar sağlanmıyorsa ilgili proje müelliflerinden düzeltme talep edilebilir.

TS 825 ile Enerji Kimlik Belgesi Arasındaki Fark

TS 825 standardı, binalarda ısı yalıtımıyla ilgili hesaplama yöntemlerini ve iklim bölgelerine göre uygulanması gereken asgari şartları belirler. Binanın dış duvarları, çatısı, döşemeleri, pencereleri ve diğer yapı bileşenleri bu standart kapsamında değerlendirilir.

Enerji Kimlik Belgesi ise binayı daha kapsamlı şekilde ele alır. EKB hesaplamasında aşağıdaki enerji tüketim alanları birlikte değerlendirilir:

• Isıtma için tüketilen enerji,
• Soğutma için tüketilen enerji,
• Sıcak su üretimi için tüketilen enerji,
• Havalandırma sistemlerinin enerji tüketimi,
• Aydınlatma sistemlerinin enerji tüketimi.

Dolayısıyla bir binanın TS 825 şartlarına uygun olması önemli olmakla birlikte, Enerji Kimlik Belgesinde gerekli sınıfın sağlanabilmesi için mekanik ve elektrik sistemlerinin enerji verimliliği de dikkate alınmalıdır.

Proje Müellifleri ve EKB Uzmanının Sorumluluğu

Yeni bina projelerinde her proje müellifi kendi uzmanlık alanında enerji verimliliğini dikkate alarak çalışmalarını hazırlar. Mimari, mekanik, elektrik, ısıtma, soğutma, havalandırma ve ısı yalıtım projeleri birbirleriyle uyumlu olmalıdır.

EKB uzmanı, kendisine sunulan projelerdeki verileri kullanarak binanın enerji performans hesabını yapar. Hesaplama sonucunda bina gerekli enerji sınıfını veya sera gazı emisyon sınıfını sağlamıyorsa, ilgili proje müellifinden gerekli düzenlemelerin yapılması istenir.

Yeni binanın gerekli asgari enerji sınıfını sağlaması sürecinde EKB uzmanı, yapı denetim kuruluşu, proje müellifleri ve ilgili belediye birimleri kendi sorumluluk alanları kapsamında görev alır.

Yenilenebilir Enerji ve EKB Ön Hesap Sonuç Formu

Neredeyse Sıfır Enerjili Binalar kapsamında, belirli büyüklüğün üzerindeki yeni binalar için enerji sınıfının yanı sıra yenilenebilir enerji kullanım oranı da önemlidir.

1 Ocak 2023 ile 1 Ocak 2025 tarihleri arasında yapı ruhsatındaki toplam inşaat alanı 5.000 metrekareyi geçen binaların en az yüzde 5 oranında yenilenebilir enerji kullanması ve en az B sınıfı Enerji Kimlik Belgesine sahip olması gerekir.

1 Ocak 2025 tarihinden sonra yapı ruhsatı alan ve toplam inşaat alanı 2.000 metrekareyi geçen binaların ise en az yüzde 10 oranında yenilenebilir enerji kullanması ve en az B sınıfı Enerji Kimlik Belgesine sahip olması gerekir.

NSEB yani Neredeyse Sıfır Enerjili Bina kapsamına giren yapılarda, yapı ruhsatı öncesinde hazırlanan EKB Ön Hesap Sonuç Formuyla aşağıdaki kriterlerin sağlandığı gösterilir:

• Binanın gerekli enerji sınıfını sağlaması,
• Sera gazı emisyon sınıfının uygun olması,
• Zorunlu yenilenebilir enerji kullanım oranının karşılanması.

Binalarda Kullanılabilecek Yenilenebilir Enerji Sistemleri

Yeni binalarda yenilenebilir enerji kullanım şartının sağlanması amacıyla farklı enerji sistemlerinden yararlanılabilir. Projenin özelliklerine göre kullanılabilecek başlıca sistemler şunlardır:

• Güneş enerjisinden elektrik üretimi,
• Güneş enerjisinden sıcak su üretimi,
• Rüzgar enerjisi sistemleri,
• Isı pompası sistemleri,
• Termal enerji sistemleri,
• Kojenerasyon sistemleri.

Hangi yenilenebilir enerji sisteminin kullanılacağı; binanın konumu, kullanım amacı, toplam inşaat alanı, mekanik tesisat sistemi ve proje şartlarına göre belirlenir.

Enerji Kimlik Belgesi Zorunlu Olan Binalar

5627 sayılı Enerji Verimliliği Kanunu kapsamında belirli istisnalar dışında kalan binalar için Enerji Kimlik Belgesi zorunluluğu bulunmaktadır.

Enerji Kimlik Belgesi zorunluluğunun dışında değerlendirilen başlıca yapılar şunlardır:

• Toplam kullanım alanı 50 metrekarenin altında olan yapılar,
• Planlanan kullanım süresi iki yıldan az olan yapılar,
• Isıtma ve soğutma sistemi bulunmayan yapılar,
• Güvenlik nedeniyle ilgili kamu kurumlarına ait bazı yapılar,
• Mücavir alan dışında bulunan ve toplam inşaat alanı 1.000 metrekarenin altında olan yapılar.

Belirtilen istisnaların dışında kalan binalar için Enerji Kimlik Belgesi düzenlenmesi gerekir.

Enerji Kimlik Belgesi Nereden Sorgulanır?

01.01.2011 tarihinden sonra yapı ruhsatı alınmış ve iskan işlemleri tamamlanmış binaların Enerji Kimlik Belgesine e-Devlet üzerinden ulaşılabilir.

Belgeye erişmek için e-Devlet sistemine giriş yapıldıktan sonra Enerji Kimlik Belgesi sorgulama hizmeti kullanılabilir. Belge ayrıca binanın bağlı bulunduğu belediyenin imar arşivinde de bulunabilir. Tapu sahipleri ilgili belediyeye başvurarak arşivdeki belge hakkında bilgi alabilir.

Enerji Kimlik Belgeleri düzenlendiği tarihten itibaren 10 yıl geçerlidir. Bu nedenle daha önce alınmış bir belgenin geçerlilik süresi sona ermiş olabilir.

Enerji Kimlik Belgesi Yenileme

Enerji Kimlik Belgesinin 10 yıllık geçerlilik süresi dolmuşsa belgenin yenilenmesi gerekir. Bunun yanında binada enerji performansını etkileyen önemli bir değişiklik yapılması durumunda da Enerji Kimlik Belgesinin güncellenmesi gerekebilir.

Mevcut bina Enerji Kimlik Belgesi yenileme işlemi için bu alanda yetkili bir firmaya başvurulmalıdır. Akçalı Enerji A.Ş., mevcut binalar için Enerji Kimlik Belgesi düzenleme ve yenileme hizmeti sunmaktadır.

İskansız Binaya Enerji Kimlik Belgesi Düzenlenir mi?

İskansız binaya Enerji Kimlik Belgesi düzenlenebilir. Çünkü Enerji Kimlik Belgesi almak için binanın önceden iskanlı olması şart değildir. Tam tersine, 01.01.2011 tarihinden sonra ruhsat alan yeni binalarda iskan işleminin tamamlanabilmesi için Enerji Kimlik Belgesi gereklidir.

Bu nedenle iskan almak için Enerji Kimlik Belgesine ihtiyaç bulunurken, Enerji Kimlik Belgesi düzenlenebilmesi için yapı kullanım izin belgesinin daha önce alınmış olması gerekmez.

İskan İçin Enerji Kimlik Belgesi Hakkında Sık Sorulan Sorular

İskan almak için Enerji Kimlik Belgesi zorunlu mudur?

01.01.2011 tarihinden sonra yapı ruhsatı alınmış yeni binalarda, iskan yani yapı kullanım izin belgesi alınabilmesi için yeni bina Enerji Kimlik Belgesi düzenlenmesi gerekir.

İskan için hangi Enerji Kimlik Belgesi alınır?

İskan aşamasında tamamlanmış binaya ait yeni bina Enerji Kimlik Belgesi düzenlenir. Ruhsat aşamasında hazırlanan belge ise EKB Ön Hesap Sonuç Formudur.

EKB Ön Hesap Sonuç Formu nedir?

EKB Ön Hesap Sonuç Formu, yapımı planlanan binanın mimari, mekanik, elektrik, ısı yalıtım ve diğer projeleri üzerinden enerji performansının hesaplandığı belgedir.

EKB Ön Hesap Sonuç Formu e-Devlet üzerinden sorgulanabilir mi?

EKB Ön Hesap Sonuç Formu, tamamlanmış binaya ait nihai Enerji Kimlik Belgesi değildir. Bu nedenle e-Devlet üzerinden sorgulanan Enerji Kimlik Belgesiyle aynı nitelikte değildir.

Yeni bina Enerji Kimlik Belgesi en az hangi sınıf olmalıdır?

Yeni binaların enerji sınıfı ve sera gazı emisyon sınıfı gerekli asgari koşulları sağlamalıdır. Yeni bina Enerji Kimlik Belgesi A, B veya C sınıfında olabilir ve asgari olarak C sınıfının sağlanması gerekir.

Her EKB uzmanı ön hesap sonuç formu düzenleyebilir mi?

Hayır. EKB Ön Hesap Sonuç Formunun, gerekli yetki ve firma kriterlerini sağlayan uzman veya kuruluş tarafından hazırlanması gerekir.

İskanı olmayan binaya Enerji Kimlik Belgesi alınabilir mi?

Evet. Enerji Kimlik Belgesi almak için önceden iskan alınmış olması gerekmez. Yeni binalarda Enerji Kimlik Belgesi, iskan başvurusunda kullanılan belgelerden biridir.

Enerji Kimlik Belgesi kaç yıl geçerlidir?

Enerji Kimlik Belgesi düzenlendiği tarihten itibaren 10 yıl geçerlidir. Süresi dolan belgenin yetkili firma tarafından yenilenmesi gerekir.

Enerji Kimlik Belgesi nereden sorgulanır?

Enerji Kimlik Belgesi e-Devlet üzerinden sorgulanabilir. Belge ayrıca binanın bağlı bulunduğu belediyenin imar arşivinde de bulunabilir.

Neredeyse Sıfır Enerjili Bina şartları nelerdir?

NSEB kapsamına giren binaların en az B enerji sınıfını sağlaması ve yapı ruhsatı tarihine ve toplam inşaat alanına göre belirlenen yenilenebilir enerji kullanım oranını karşılaması gerekir.

İskan için Enerji Kimlik Belgesi nasıl alınır?

Binaya ait mimari, mekanik, elektrik, ısı yalıtım ve diğer gerekli proje belgeleri yetkili EKB firmasına iletilir. Yapılan hesaplamalar sonucunda bina gerekli enerji ve sera gazı sınıfını sağlıyorsa yeni bina Enerji Kimlik Belgesi düzenlenir.

Enerji Kimlik Belgesi yenileme işlemini kim yapar?

Enerji Kimlik Belgesi yenileme işlemi, mevcut bina Enerji Kimlik Belgesi alanında yetkili uzman veya firmalar tarafından gerçekleştirilir.

Enerji Kimlik Belgesi için hangi evraklar gereklidir?

Yeni ve mevcut binalarda istenen belgeler farklıdır. Yapı ruhsatı, mimari proje, mekanik tesisat projesi ve diğer teknik belgeler başlıca evraklardır.

Belediyeden proje almak ne kadar sürer?

Yoğunluğa bağlı olarak aynı gün veya en geç 15 gün içerisinde teslim edilir.

Projeler kayıpsa Enerji Kimlik Belgesi alınabilir mi?

Evet. Belediyeden arşiv kaydı bulunmadığına dair resmi yazı alınması halinde uzman tarafından yapılacak etüt ile belge düzenlenebilir.

Enerji Kimlik Belgesi için tapu gerekli midir?

Mevcut binalarda başvuru yapan kişinin tapu fotokopisi ve kimlik fotokopisi istenir.

Enerji Kimlik Belgesi başvurusu kim yapabilir?

Tapu sahibi veya noter onaylı vekâlet verilen kişi başvuruda bulunabilir.